Zwaartekrachtsubsidie voor onderzoeken naar therapieŽn bij blindheid, aanpassingsvermogen bij crises

- EN- NL

Meerdere projecten waar onderzoekers van de Radboud Universiteit en het Radboudumc bij betrokken zijn, ontvangen een NWO Zwaartekrachtsubsidie. Deze projecten ontvangen ieder bedragen van ruim twintig miljoen euro voor toponderzoek.

Lifelong Vision

Het ’Lifelong Vision’-consortium geleid door Caroline Klaver van het Radboudumc gaat nieuwe behandelingen ontwikkelen tegen blindheid. De onderzoekers willen kapotte genen gaan herstellen, een nieuw netvlies printen met een bio-printer, en uitzoeken hoe zebravissen het voor elkaar krijgen om zelf hun netvlies te repareren. Het consortium krijgt hiervoor 22 miljoen euro uit het NWO Zwaartekracht-programma van het ministerie van OCW.

Een belangrijk onderdeel van het project is gentherapie. Als een fout in een gen leidt tot blindheid, kunnen artsen nu al een heel nieuw gen introduceren. Ze spuiten dat onder het netvlies in het oog, in de hoop dat het de juiste cellen bereikt en daar zorgt dat die cellen weer gezonde eiwitten gaan maken. ’Dit werkt helaas nog niet zo goed’, zegt Hoogleraar epidemiologie en genetica van oogziekten Caroline Klaver van het Radboudumc. ’Veel genen zijn hiervoor niet geschikt, omdat ze te groot zijn. We willen daarom de reparatie veel preciezer gaan uitvoeren, met gene editing. Hierbij herschrijven we alleen het foutje in het gen, en vervangen we dus niet langer het hele gen.’

Lees het volledige bericht over Lifelong Vision bij het Radboudumc.

Adapt!

Ook het Adapt!-team, onder leiding van Beatrice de Graaf van de Universiteit Utrecht, ontvangt een subsidie van ruim twintig miljoen euro. Het project omvat e van onderzoekers van vijf universiteiten dat de komende jaren onderzoekt welke culturele, sociaal-maatschappelijke en beleidsmatige capaciteiten nodig zijn om dergelijke crises het hoofd te bieden. Lotte Jensen , hoogleraar Nederlandse literatuuren cultuurgeschiedenis, is namens de Radboud Universiteit aan het project verbonden.

Sommige gemeenschappen dreven uit elkaar tijdens de coronapandemie, terwijl andere juist overeind bleven. Waar ligt dit precies aan? Het Adapt!-team gaat dat onderzoeken. Tijdens de pandemie werd duidelijk dat de kernwaarden van open samenlevingen, zoals vrijheid, gelijkheid en solidariteit, uitgehold kunnen raken’, stelt Adapt!-trekker en historicus Beatrice de Graaf (Universiteit Utrecht). ’We willen weten hoe je dat voorkomt en hoe je als samenleving beter kan reageren op een crisis.’

Jensen zal haar historisch-culturele expertise inbrengen over de omgang met crises vanaf 1800. ’Hoe reageren mensen op dit soort crises’ Welke lessen kunnen we trekken uit het verleden, die nog steeds bruikbaar zijn voor het heden? Veel van het verloop van de covidpandemie bijvoorbeeld, konden we al voorspellen op basis van historische patronen’, legt Jensen uit. Ze benadrukt ook de diverse functies van cultuur, zoals troost, heling en zingeving in tijden van rampspoed.

Het vernieuwende aspect van het project voor Jensen is de nauwe samenwerking met verschillende disciplines binnen subprojecten. Met Ellen Giebels (Universiteit Twente) zal ze onderzoeken hoe historische kennis en psychologie elkaar versterken in begrip over hoe mensen reageren op ontwrichting. In een ander subproject zullen onderzoekers gezamenlijk toekomstscenario’s ontwerpen, onder andere op het terrein van zeespiegelstijging. Daaraan draagt Jensen bij met haar jarenlange onderzoek naar de omgang van mensen met water.

Over NWO Zwaartekracht

Het programma Zwaartekracht wordt in opdracht van het ministerie van OCW door NWO uitgevoerd. De zeven consortia die dit jaar geselecteerd zijn krijgen samen 160,5 miljoen euro. Onderzoekers kunnen gedurende tien jaar toponderzoek doen en multidisciplinair samenwerken.

Minister Robbert Dijkgraaf (OCW): ’Met investeringen als deze zorgen we dat we in Nederland bij de wetenschappelijke wereldtop blijven. Dat levert niet alleen belangrijke nieuwe inzichten op, maar verstevigt ook de kracht van onze economie. En het brengt innovaties met zich mee waar we allemaal van profiteren. Ik ben er trots op dat we in ons eigen land zulk wetenschappelijk talent hebben. Dat is niet vanzelfsprekend. Echt iets om te koesteren.’